Het vuur van Sint Maarten

Sintermertes’ veugelke, haet ein hiel roeëd keugelke,
haet ein blauw stertje, hoepsa Sintermerte.
Vandaag is Sintermerte, morge Sinterkrökke,
Dan kómme die goje herte, die hadde zoeë gaer ein stökske,
’n Höltje of ein törfke in Sintermertes’ körfke,
Hout hout hout en ’s winters is ’t koud.
Hoera, hoera, wat hebbe die boere ein laeve,
Hoera, hoera, wat hebbe die boere ein pret !

Boven zie je de tekst van een Limburgs liedje waarvan de eerste vier regels in onze tijd elk jaar door alle kinderen – met zelfgemaakte lampionnetjes – uit volle borst gezongen werden. Op 11 November is het feest van Sint Maarten oftewel Sintemerte wat met grote vuren gevierd wordt. Grote hoeveelheden takken, snoei-afval en hout worden op de boerenakkers tot een grote hoop gebouwd en op of rond 11 november aangestoken. In mijn jeugd al zocht de hele buurt elkaar op bij deze vuren terwijl het buurtbestuur zorgde voor oliebollen, wafels en chocomel. Het zijn leuke herinneringen uit ons boerendorpje waar we later als opgroeiende meiden de aarde van de akker meermaals geproefd hebben. Jongens liepen rond met ‘varkenskrijt’ en elk meisje dat ze te pakken kregen werd in het gezicht beschreven met dit krijt. De spelletjes waren niet van de lucht in die tijd, maar wat was het mooi! Stoeiend over de zwarte grond tot er enkele vette strepen op het gelaat getekend stonden. Totdat je thuis flink moest gaan boenen om het spul er weer af te krijgen want de volgende dag riep meestal de schoolplicht weer. Dat dat geen sinecure was bleek uit het feit dat er die dag daarna verscheidene roodgeschuurde gezichtjes in de klas zaten en hier en daar zelfs nog een snoetje te zien was met de volle aanwezigheid van kleurige strepen krijt…

Ook met onze eigen kids zijn boer en ik in onze huidige buurt steevast naar de loeigezellige vuurhopen geweest. Met zelf geknutselde lampionnen, oude kleding en rubberlaarzen werd door de akker gebanjerd om het warme vuur te bereiken. Ook deze buurtgenoten – waaronder veel boeren – zorgden voor de nodige versnaperingen, koffie en chocomel. Fantastisch om met zijn allen in die warme gloed van zo’n groot vuur samen te zijn. Het beruchte varkenskrijt was inmiddels al lang geleden in de ban gedaan. In sommige streken struinen kinderen langs de deuren om met een liedje snoep te vragen. In ons dorp is dat echter nooit traditie geweest. Tegenwoordig moet er trouwens een vergunning worden aangevraagd om zo’n hoop te mogen stoken. De vraag is hoelang het überhaupt nog toegestaan is eer deze Sintmaartens vuren helemaal in de ban worden gedaan.

Thuis werden er vaak in deze periode heerlijke wafels gebakken. Hier lees je het allerlekkerste wafelrecept voor zachte wafels.

Herkomst Sinte merte:

Het feest van Sint Maarten wordt op 11 november gevierd. Dat is nu een ‘gewone’ dag in november, maar vroeger was het één van de Winterfeesten. Een dag waarop de mensen nog een keer goed konden eten en drinken. Daarna moest men erg zuinig zijn en was het teren op het voedsel en brandstof dat men verzameld had om de winterperiode door te komen. Vaak leden (de arme mensen) honger in deze koude periode van het jaar. Om het voor deze mensen wat gemakkelijker te maken, mochten arme mensen met Sint Maarten langs de deur gaan om een liedje te zingen en daarvoor geld, voedsel of brandstof te krijgen. Zo zorgden de mensen voor elkaar. Deze feesten werden ‘bedelfeesten’ genoemd.

Sint Maarten was een populaire heilige, omdat hij het opnam voor arme mensen en bedelaars. In de middeleeuwen was het feest een echt volksfeest. Maar nu is het alleen nog maar een feest voor kinderen. En dan niet eens in heel Nederland. Alleen nog maar in delen van Nederland.” (Bron: Wikikids)

Het liedje dat onze eigen kids op school leerden was:

Sint Maarten, Sint Maarten, de koeien hebben staarten. De meisjes hebben rokjes aan. Daar komt Sint Martinus aan”.

Een gedachte over “Het vuur van Sint Maarten

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.